ΘΕΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ

Περιγραφή

«Στον παρόντα τόμο με τίτλο “Θεολογικές μελέτες” δημοσιεύονται ερευνητικά κείμενα του π. Ιωάννου Ρωμανίδη, τα οποία μεταφράσθηκαν από την αγγλική γλώσσα, επειδή μέχρι τώρα δεν είχαν μεταφρασθή, και προέρχονται, κυρίως, από την πρώτη ερευνητική του εργασία πριν εκλεγή Καθηγητής στην έδρα της Δογματικής, στην Θεολογική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Προηγούνται ένα εισαγωγικό κείμενο από τον γράφοντα για τις τρεις περιόδους της θεολογικής ανάπτυξης του π. Ιωάννου Ρωμανίδη και ένα κείμενο από τον Καθηγητή Δογματικής κ. Γεώργιο Παναγόπουλο, για την συμβολή του στην Ορθόδοξη θεολογία, όπως, επίσης, ο ίδιος ο Καθηγητής (Γ. Δ. Π.), που επιμελήθηκε θεολογικά την μετάφραση των κειμένων του π. Ιωάννου Ρωμανίδη, πρόταξε στα επί μέρους κείμενά του κάποιες σύντομες και εύστοχες κατατοπιστικές εισαγωγές, που δείχνουν την σπουδαιότητά τους. Τον ευχαριστώ εκ καρδίας.
Φυσικά, ο έπαινος ανήκει στον ίδιο τον π. Ιωάννη Ρωμανίδη, τον οτρηρό ερευνητή και φιλόκαλο-φιλοκαλικό θεολόγο, για την προσφορά του στην Ορθόδοξη θεολογία. Αιωνία να είναι η μνήμη του και ο Θεός να αναπαύση την ψυχή του μετά των αγίων Προφητών, Αποστόλων και Πατέρων, των οποίων την θεολογία έμαθε, έπαθε και δίδαξε». (Από τον πρόλογο τον Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιεροθέου)

Περιεχόμενα
Πρόλογος
Η θεολογική πορεία του π. Ιωάννου Σ. Ρωμανίδη
Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιεροθέου
Η συμβολή του π. Ιωάννου Σ. Ρωμανίδη στην ορθόδοξη θεολογία
Γεωργίου Δ. Παναγόπουλου, Καθηγητού Δογματικής
1. Ο άνθρωπος και η αληθινή ζωή του κατά το ελληνορθόδοξο Μέγα Ευχολόγιο
1. Ιουδαϊκές και ελληνιστικές επιρροές
2. Ο άνθρωπος πριν από το Βάπτισμα
Κατηχούμενοι και εξορκισμοί
Το Βάπτισμα και το Χρίσμα
3. Ο άνθρωπος μετά το Βάπτισμα
Μετάνοια
Οι βαθμοί της ιερωσύνης
2. Το Προπατορικό αμάρτημα κατά τον Απόστολο Παύλο
1. Η Πεπτωκυΐα Δημιουργία
2. Η δικαιοσύνη του Θεού και ο Νόμος
3. Ο προορισμός του ανθρώπου και η Ανθρωπολογία
α) Ο προορισμός του ανθρώπου
β) Η Ανθρωπολογία του Αποστόλου Παύλου
Συνθετικές παρατηρήσεις
Συμπερασματικές παρατηρήσεις
3. Η Ορθόδοξη Εκκλησιολογία κατά τον Αλέξη Χομιακώφ (1804-1860)
4. Η Εκκλησιολογία του αγίου Ιγνατίου Αντιοχείας
1. Η Δύναμη του Θανάτου και η Χριστιανική Ηθική
2. Η οικειοποίηση της σωτηρίας εν Χριστώ και η μυσταγωγική κατανόηση της Εκκλησίας
3. Η Εκκλησία και η Ευχαριστία
4. Η Εκκλησία ή η κοινότης
5. Ο Κλήρος
6. Σχετικές παρατηρήσεις αναφορικά με την προέλευση και βάση του θεσμού του επισκόπου
7. Η βάση της ισότητας των επισκόπων
Συμπερασματικές παρατηρήσεις
5. Ιουστίνος ο Μάρτυς και το τέταρτον Ευαγγέλιο
6. Η φιλοσοφία των Πατέρων της Εκκλησίας του H.A. Wolfson
1. Το Βιβλικό υλικό
2. Το Πατερικό υλικό
7. Τα σημαντικότερα σημεία της συζητήσεως επί της Χριστολογίας του Θεόδωρου Μοψουεστίας και μερικές προτάσεις για μία νέα προσέγγιση
8. Σχόλια επί της Παλαμικής διαμάχης και σχετικά θέματα
ΜΕΡΟΣ Α’
ΜΕΡΟΣ Β’
1. Προσευχή και ανθρωπολογία
2. Ενσαρκωτικός και μυστηριακός μυστικισμός
3. Χριστολογικές διορθώσεις
4. Ιστορία, σύμβολο και πραγματικότητα
5. Χάρις, Βασιλεία, και δόξα του Θεού
6. Χριστολογία
7. Αγία Τριάδα και Περσοναλισμός
9. Η Χριστολογική διδασκαλία του αγίου Ιωάννου του Δαμασκηνού
ΤΜΗΜΑ Ι
1. Η Τριαδολογική υποδομή
α) Ο Λόγος στην Αποκάλυψη
β) Ο Λόγος και οι Α’ και Β’ Οικουμενικές Σύνοδοι
γ) Ο σαρκωμένος Λόγος στην Α’ και Β’ Οικουμενική Σύνοδο
δ) Οι Θεοφάνειες του Λόγου και τα μυστήρια της Εκκλησίας
ε) Οι Θεοφάνειες του Λόγου, η Σάρκωση και η θεολογική μέθοδος
στ) Η θεία παρουσία στην δημιουργία και η μετοχή της δημιουργίας στην θεία δόξα
2. Το σωτηριολογικό υπόβαθρο και η πνευματικότητα
α) Ο Χριστός, ο Αδάμ και οι Άγιοι
β) Ανθρωπολογία και τελείωση στην θέωση
γ) Ανθρωπολογία και Προπατορικό Αμάρτημα
ΤΜΗΜΑ ΙΙ
1. Η Χριστολογική σύνθεση
α) «Το απρόσληπτον αθεράπευτον»
β) «Το ενυπόστατον»
γ) Η διαφορά μεταξύ Σαρκώσεως ή υποστατικής ενώσεως του Λόγου μετά της ιδίας ανθρωπότητάς Του και της ένωσης της κτιστής και άκτιστης φύσεως, θελήσεων και ενεργειών του Λόγου
δ) Μία Υπόσταση του Λόγου Σύνθετη
ε) Η αντίδοση των ιδιωμάτων
στ) Ότι στην υπόσταση του Λόγου όλη η θεία φύση ενώνεται με όλη την ανθρώπινη φύση του Λόγου και όχι μέρος προς μέρος
ζ) Οι ιδιότητες των δύο φύσεων
Επίμετρον:
– Παρατηρήσεις ενός Ορθοδόξου Χριστιανού για τη θρησκευτική ελευθερία
– Όλοι οι Πλανήτες είναι το ίδιο
– Η Ορθοδοξία στην Αμερική

Γενική επιμέλεια και Πρόλογος: Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος
Επιστημονική Επιμέλεια και Εισαγωγές: Γεώργιος Δ. Παναγόπουλος